Առաջադրանք 1
Սովորել պատմել — Արտավազդ II-ը և վերջին Արտաշեսյանները/էջ89-93/
Բառարան
Կոնսուլ | Հանրապետական Հռոմի ամենաբարձր ընտրովի պաշտոնը։
Լեգեոն | Հին Հռոմի բանակի հիմնական կազմակերպական միավորը ուշ հանրապետության և
կայսրության ժամանակներում։
Սովորել պատմել — Արտավազդ II-ը և վերջին Արտաշեսյանները/էջ89-93/
Բառարան
Կոնսուլ | Հանրապետական Հռոմի ամենաբարձր ընտրովի պաշտոնը։
Լեգեոն | Հին Հռոմի բանակի հիմնական կազմակերպական միավորը ուշ հանրապետության և
կայսրության ժամանակներում։
1.Կատարի՛ր բառակազմական վերլուծություն․
արտաքուստ, բազմատեսակ, քաղաքավարի, լրիվ, կատակերգու, տնօրինել, տարօրինակ, հոգեպես, մարդավարի, քառասուն, հինգերորդ, չտես, երրորդ, ստորերկրյա, հարադիր, բռնադատված
Արտ + ա – քուստ
բազմ + ա + տեսակ
քաղաք + ա + վարի
լրիվ – պարզ բառ
կատակ + երգու
տնօրեն + ի + նել
տար + օր+ ի +նակ
հոգ + ե + պես
մարդ + ա + վարի
քառ + ա + սուն
հինգ + ե + րորդ
չ + տես
ե + րրորդ
ստրոր + երկրյա
հար + ա + դիր
բռնա+դատված
2․ Դերանուն
Թվարկի՛ր դերանունները։ Փորձիր բացատրել նրանց անվանումները։ Ինչո՞ւ են այդպես կոչվում։
3․ Թվական
Քանի՞ տեսակ են լինում թվականները․ թվարկի՛ր։
Փորձիր բացատրել նրանց անվանումները։ Ինչո՞ւ են այդպես կոչվում։
4․ Գրի՛ր 5 նախադասություն, որոնք ունենան բաղադրյալ ստորոգյալ։
Գնացինք զբոսնելու, որ հիանալի օր անցկացնենք։
Ասաց, որ վաղը չի գա դպրոց։
Հույս ունեմ, թե նա կհասցնի հանդիպմանը։
Նա հասկացել է, որ իր ընկերները ճիշտ էին։
Ուսուցիչը նկատեց, թե թե ինչպես աշակերտները պատրաստվել էին աշխատանքին։
5․ Գրի՛ր՝ տրված բառերի մեջ ի՞նչ հնչյունափոխություն կա:
գլխարկ, գունավոր, բռնապետ, կրկնել, ձնհալ, ծննդյան, թռչնակերպ, ձվաձև
6․ Ընդգծի’ր նախադասության գլխավոր անդամները՝ ենթական և ստորոգյալը։
Առանձնացրու պարզ և բարդ նախադասությունները․
Երեխան, վախենալով շնից, մտավ մոտակա տունը։
Այդ տունը վաղուց, շա՜տ վաղուց է կանգնած անտառի մեջ, և ես նրան հիշում եմ դեռ մանկությունից։
Փոշոտ խճուղին, ինչպես մի գորշ ժապավեն, օձապտույտ ոլորումներով, իմ ծննդավայրից վազում է դեպի Սևան։
Ծառերի միապաղաղ կանչի մեջ այդ սպիտակ շենքր անցորդներին թվում է ինչ–որ խորհրդավոր բան, իսկ աղոթասեր օտարականին թվում է մատուռ կամ վանք։
Դու գնացիր, և ես մոռացա քեզ։
Այդ սպիտակ տունը, որ գոռոզ կերպով բազմել է անտառի գլխին, հանրակացարանն է:
7․ Ընդգծի՛ր նախադասությունների ենթականերն ու ստորոգյալները և կետադրի՛ր։
Օրը վերջանում էր և արեգակն արդեն թեքվում էր դեպի իր մուտքը: Մի փոքր տոթ օդին խառնվել էր մեղմ հովիկը և զբոսնելը հաճելի էր դարձել: Հանգստյան օր էր ծովափին շատ մարդիկ կային: Բոլորն անհանգիստ էին և հայացքներն ուղղել էին ծովում ինչ-որ կետի: Ոչ ոք չէր ուզում բան ասել և չէր էլ ուզում լսել ինչ- որ բան: Միայն բարձրախոսն էր անտարբեր ընդհանուր հուզմունքին և բարեխղճորեն իր գործն էր անում զբաղեցնում էր հանգստացող հասարակությանը: Հաղորդավարը միապաղաղ ձայնով ինչ-որ բան էր կարդում և այդ ձայնը մատնում էր ձանձրույթն ու հոգնածությունը: Մակույկավարների տնակում անվերջ զնգում էր հեռախոսը և ոչ մեկը չէր մոտենում, որ խոսեր կամ գոնե անջատեր այն:
Հունվարի 26-30
Դաս Կլիմայաստեղծ գործոններ
Դիտել տեսանյութը
Դասի հղումը


Պատասխանել հարցերին
1. Ի՞նչ է կլիման
Կլիման այն եղանակն է, որ տիրում է երկար ժամանակ մեկ տարածքում։
2. Նշել կլիմայաստեղծ գործոններից մի քանիսը
Երկրի լայնությունը, բարձրությունը ծովի մակարդակից, ծովերը և օվկիանոսները, լեռները, բուսածածկը։
3. Կլիմայաստեղծ գործոններից ո՞րն է գլխավորը
Գլխավորը երկրի լայնությունն է։
4. Երկրագնդի վրա որտե՞ղ է, որ կլիման և եղանակը գրեթե նույնն է
Էկվատորում։
Այս շաբաթ մենք ունեցանք իրավունքի դաս ։ Մեզ պատմեցին որ բոլոր երեխաներն ունեն ապրելու իրավունք։ Խոսեցինք նաև կիբերբուլինգի մասին որը տեղի է ունենում, երբ մարդու մասին վատ բաներ են տարածում կամ գաղտնի նկարներ են հրապարակում նրա անունից։ Իմացանք, որ 14 տարեկանից երեխաները կարող են աշխատել, բայց միայն ծնողների թույլտվությամբ։ 18 տարեկանից փոքր աշխատողներին պետք է ավելի շատ հանգստանան և ստանան սնունդ։ Ունեցանք սովորող սովորեցնող նախագիծ և ավագ դպրոցի տղաները մեզ սովորեցրեցին պարեր։ Նաև մենք գնացինք սահադաշտ, ես կարողացա ավելի լավ չմուշկ քշել։
Վանի թագավորության սոցիալտնտեսական և մշակութային կյանքը – Սովորել դասը /էջ 45-49/
Բառարանի հասկացությունները կարդալ և գրել/տեղադրել բլոգում։ /էջ 45/

Պատասխանել հարցերին
Մենք իմանում ենք Վանի թագավորության մաթեմատիկայի առաջադիմության մասին նրանց շինարարական գործերից և սեպագիր գրություններից։Դրանք ցույց են տալիս, որ նրանք կարողանում էին ճիշտ չափել և հաշվել։
Երբ Վանի թագավորությունը վերահսկում էր առևտրային ճանապարհները, կարողանում էր ավելի շատ փող ու նյութեր ստանալ։ Դա օգնում էր հզորանալ և զարգանալ .
| Ներմուծվող ապրանքներ | Արտահանվող ապրանքներ |
|---|
| Ոսկի, արծաթ | Գինի և յուղ |
| Զենք ու գործիքներ | պղինձ, երկաթ |
| Գեղեցիկ կտորներ և հագուստ | հացահատիկ, մրգեր |
Ծանոթացիր – Վանի թագավորության արքաների ցանկ
| Արքայի անունը | Անվան տարբերակները | Հոր անունը | Թագավորության տարիներ | Մանրամասներ |
|---|---|---|---|---|
| Արամե | Արամ, Արամու, Արամա | 859-845 | Վանի թագավորության առաջին հիշատակված արքան | |
| Լուտիպրի | մոտ 844-834 | |||
| Սարդուրի Ա | Սարդուր, Սիդուր, Սեդուրի, Զարդուրի | Լուտիպրի արքայի որդին | 835-825 | Վանի թագավորության հզոր արքաների հարստության հավանական հիմնադիրը։ |
| Իշպուինի | Իշվուին, Իսպոուին | Սարդուրի Ա արքայի որդին | 825-810 | Սկզբում իշխել է միահեծան, ապա որդու՝ Մենուայի հետ միասին։ |
| Մենուա | Մինուա | Իշպուինի արքայի որդին | 810 – 786 | Ընդարձակել է Վանի թագավորության տարածքը, ստեղծել լայն ոռոգման ցանց։ |
| Արգիշտի Ա | Արգիստ | Մենուա արքայի որդին | 786 – 764 | Արգիշտի Ա-ի օրոք Վանի թագավորությունն իր հզորության գագաթնակետին էր հասել։ Հիմնել է Էրեբունի քաղաքը։ |
| Սարդուրի Բ | Սարդուր, Սիդուր, Սեդուրի, Զարդուրի | Արգիշտի Ա արքայի որդին | 764 – 735 | Սարդուրի Բ-ն ընդարձակել է միապետության սահմանները, հզորացրել բանակը։ |
| Ռուսա Ա | Ռուշա, Ուրսա, Վեդիպրի | Սարդուրի Բ արքայի որդին | 735-710-ական | |
| Արգիշտի Բ | Արգիստ | Ռուսա Ա արքայի որդին | 710-ական-685 | |
| Ռուսա Բ | Ռուշա, Ուրսա | Արգիշտի Բ արքայի որդին | 685-645 | |
| Սարդուրի Գ | Սարդուր, Սիդուր, Սեդուրի, Զարդուրի | Ռուսա Բ արքայի որդին | մոտ. 643 | |
| Սարդուրի Դ | Սարդուր, Սիդուր, Սեդուրի, Զարդուրի | Սարդուրի Գ արքայի որդին | մոտ. 625 – 620 | |
| Էրիմենա | Արաման | մոտ. 620 – 605 | ||
| Ռուսա Գ | Ռուշա, Ուրսա | Էրիմենա արքայի որդին | մոտ. 605 – 595 | |
| Ռուսա Դ | Ռուշա, Ուրսա | Ռուսա Գ արքայի որդին | մոտ. 595 – 585 |
Լրացուցիչ աշխատանք – Սեբաստացու օրերին ընդառաջ գրել նախագիծ «Իմ գերդաստանը» ընտանեկան նախագիծը՝ սեբաստացի ընտանիքներում
1․ Դուրս գրիր անծանոթ բառերը և բացատրիր։
շրշյուն -Շրշալու ձայնը
մշկենի-Ծառատեսակ
կ’իյնա-կիջնի
պերճուհին-Գեղեցկուհի
կփոթի -Խառնվել
հոգվույս-հոգուս
համրագին-Հաշվելով
իղձիս-Երազանք, ցանկություն
հեշտորեն-հեշտ
կհած-կհատվի
մըթնշաղ
2․ Գտի՛ր հերոսի զգացումը նկարագրող բոլոր պատկերները:
3․ Բացատրի՛ր պատկերը՝
Ուր հեշտորեն կհածի դեռ իմ մենիկ.
Սիրտըս՝ բո՜ց մը՝ մըթնշաղին մեջ անհետ…

A. 1. wear
2. is wearing
3. is raining
4. rains
5. is cooking
6. cooks
7. never listens
B. Present Simple
• every day
• always
• usually
• every evening
• every weekend
• twice a year
• never
Present Continuous
• at the moment
• right now
• this week
• this afternoon
C 1.walks / is going
2.have / are lea
3. is surfing / wants
4. know / don’t remember
5. aren’t dancing / don’t like
6. does/mean / don’t understand
Ֆիզիկական երևույթից նոր նյութեր չեն ստացվում։
սեղանի կոտրվելը
Քիմիական երևույթից ստացվում է նոր նյութ։
սառույցի հալվելը, մոմի հալվելը
Որովհետև կենցաղային աղբից կարող ենք ստանալ տարբեր առարկաներ։
Երբ որ մարմինը տեղափոխություն է կատարում։
Ափի նկատմամբ
Հավասարաչափ և անհավասարաչափ։
Արագությունը ցույց է տալիս շարժումը միլ/վ, սմ/վ, դմ/վ, մ/ժ, կմ/ժ։
Ուղղությունը փողելու ժամանակ։
F
Երբ որ մարմինը դեֆորմացրած է և մենք ուժ ենք գործածում որ մարմինը ետ գա իր տեսքին։
Դեֆորմացնելիս
Նյուտոն և կիլոնյուտոն։
Մարմնի կշիռը այն է որով մենք կարոցանում եննք գետնի վրա մնալ։
Արև, լուսին
Այն ուժը որը մեզ երկրի վրա է ձգում ։
Տաքություն։
Տաք ու սառը խառնելիս։
Էլեկտրոնական, երկաթե, սնդիկ։
Պետք է թափ տալ հետո դնել թևի տակ և հինգ րոպե սպասել, հետո հանել և նայել։
Հալումը երբ, որ մարմինը տաքության շնորհիվ հալվում է։
Պնդանալ երբ, որ մարմինը սառնության շնորհիվ պնդանում է։
100 ցենսուս
Որովհետև նա մեզ տալիս է ջերմաստիճան և էներգիա։
Նավթ, բենզին, ածուխ, ձութ։
էլեկտրացույցի շնորհիվ։
25 սմ
Եղջերաթաղանթ
Ծիածանաթաղանթ
Ծիածանաթաղանթ մեզ օգնում է գույները լավ տեսնել։
Բիբ
Բիբը իր մեջ մտնող լույսի քանակը կառավարում է:
Ցանցաթաղանթ
Ցանցաթաղանթը մեզ օգնում է տեսնել մրմնի ճիշտ ձևը։
Ոսպնյականերով
պահպանել տեսողության հիգենան։
Ճառագայթներով։
Կենդանի օրգանիզմի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ միավոր։
Ասխածին, ,ազոտ, թթվածին։
Բջջաթաղանթից, ցիտոպլազմայից, կորիզից և օրգանոիդներից:
Բջջաթաղանթը մեզ պաշտպանում է բակտերյաներից։
Կենդանիներ չեն տարբերում գույները։ Օրինակ մեղուները տեսնում են դեղին և կապույտ գույները և ուլտրամանուշակագույն ճառագայթները, բայց չեն տեսնում կարմիր գույնը իսկ ձկները տեսնում են մենակ մոտ հեռավորության վրա ։
Կարմիր, նարնջագույն, դեղին, կանաչ, երկնագույն, կապույտ և մանուշակագույն:
Եթե օրինակ դեղին ապակի է իր վրա ընկնող բոլոր գույները կլանվում են բացի դեղինից։
Իր վրա ընկնող բոլոր գույները բեկվում են։
Փոխադրող,Հիմնական,Մեխանիկական հյուսվածքը։
Մկանային և նյարդային:
Մեխանիկական հյուսվածքը։